Na Wulkan Ijen wyruszyło z hotelu tylko 5 osób. Reszta naszej ekipy, w tym również Ula, była już zmęczona poprzednimi wycieczkami i uznała, że wyprawa będzie dla nich zbyt uciążliwa, więc zostali w hotelu i mogli się porządnie wyspać. Wulkan Ijen to jedna z najbardziej niezwykłych atrakcji Indonezji i jedno z nielicznych miejsc na świecie, gdzie można zobaczyć słynne Blue Flames – błękitne płomienie wydobywające się z wnętrza aktywnego wulkanu. Położony we wschodniej części Jawy, na wysokości około 2400 m n.p.m., przyciąga podróżników niezwykłymi zjawiskami przyrodniczymi i spektakularnymi widokami. Wyprawa na Ijen rozpoczyna się zazwyczaj w środku nocy. Turyści wyruszają z parkingu około godziny 2 nad ranem, aby jeszcze przed świtem dotrzeć na krawędź kaldery. Trekking prowadzi szeroką i miejscami stromą ścieżką i trwa około 2 godzin. Mimo nocnej pory na trasie panuje niezwykła atmosfera – jedynym źródłem światła są czołówki wspinających się osób oraz gwiazdy na niebie. Niestety ta niezwykła atmosfera zdecydowanie mi nie odpowiadała. Przede wszystkim na trasie panował niesamowity tłok i często tworzyły się zatory. Dodatkowo miejscowi proponowali ludziom podwózkę pod samą kalderę specjalnymi dwukołowymi wózkami. No i wreszcie niektórzy z lokalnych przewodników, chcąc umilić grupom turystów długą i monotonną wędrówkę, puszczali im głośną muzykę. To zupełnie nie moje klimaty, ale trzeba to było jakoś przeżyć. Na szczęście mieliśmy ze sobą świetnego przewodnika, bowiem okazało się, że Aye Doank, który był z nami od początku wyjazdu, pochodzi właśnie stąd i jest jednym z najbardziej znanych tutejszych przewodników. Wystarczy napisać, że po drodze praktycznie wszyscy inni przewodnicy znali jego imię i witali się z nim. Nasz kierowca powiedział nam, że Aye prowadzi również szkolenia dla tutejszych przewodników.
Po osiągnięciu krawędzi krateru część uczestników schodzi jeszcze do wnętrza kaldery. To najbardziej wymagający fragment wyprawy – strome, kamieniste zbocze prowadzi do miejsca, gdzie wydobywają się gorące gazy siarkowe. Właśnie tutaj można zobaczyć niezwykłe Blue Flames, czyli błękitne płomienie powstające podczas spalania gazów siarkowych o bardzo wysokiej temperaturze. Zjawisko to widoczne jest wyłącznie w ciemności, dlatego nocny trekking jest niezbędny, aby je podziwiać. My niestety nie zeszliśmy ich zobaczyć, bowiem wcale nie było pewności, czy akurat będą i dodatkowo na trasie w dół panował taki tłok, że musielibyśmy czekać kilkanaście minut, żeby w ogóle móc zejść.
W okolicach źródeł siarki pracują również miejscowi górnicy, którzy od dziesięcioleci ręcznie wydobywają powstające tutaj wielkie bryły siarki i wynoszą je z dna krateru w ciężkich koszach, które nierzadko ważą nawet 50-60 kilogramów! Na górze kaldery można czasem spotkać górników, którzy oferują turystom za drobną opłatą możliwość sprawdzenia się i podniesienia takiego kosza samodzielnie. Niektórzy wykonują z wydobytej siarki drobne figurki i sprzedają je turystom jako pamiątki. Praca tutejszych górników należy do najtrudniejszych i najbardziej wymagających na świecie, a spotkanie z nimi pozwala lepiej zrozumieć codzienne życie mieszkańców tego regionu.
Po wschodzie słońca oczom turystów ukazuje się największy skarb Ijen – turkusowe jezioro kraterowe, którego intensywnie błękitno-zielony kolor kontrastuje z ciemnymi skałami wulkanicznymi. Jest to jedno z największych i najbardziej kwaśnych jezior wulkanicznych na świecie. Jego niezwykła barwa wynika z dużego stężenia związków siarki i minerałów rozpuszczonych w wodzie. Widok jeziora oświetlonego pierwszymi promieniami słońca należy do najbardziej spektakularnych krajobrazów Indonezji. Ze szczytu Ijen rozciąga się panorama na góry i lasy wschodniej Jawy, a przy dobrej pogodzie można dostrzec nawet wyspę Bali. My dzisiaj nie mieliśmy dużego szczęścia do pogody. Co prawda nie padało, ale było zimno i wiał dość mocny wiatr, który nawiewał do krateru sporo chmur. Chmury zasłoniły również widok na wschód słońca i tylko na chwilkę przerzedziły się i można było choć przez chwilę zobaczyć oświetlone promieniami wschodzącego słońca niebo. Jeziorko też udało nam się zobaczyć, choć widok na pewno nie był aż tak spektakularny, jak podczas słonecznego dnia.
Po powrocie do hotelu mieliśmy jeszcze godzinkę na drzemkę, po czym ruszyliśmy w drogę na Bali. W porcie pożegnaliśmy się już z naszym przewodnikiem Aye, który w końcu, po tygodniu pobytu z nami, będzie mógł zobaczyć się ze swoją rodziną. My weszliśmy na prom i odpłynęliśmy w kierunku Bali. Przeprawa zajęła nam około godziny. W porcie czekały już na nas nowe (choć takie same) busiki, którymi kontynuowaliśmy naszą podróż. Dzisiaj mieliśmy dojechać na nocleg do miejscowości Ubud, które jest jednym z najbardziej znanych i najchętniej odwiedzanych miejsc na Bali.
Po drodze mieliśmy jak zwykle kilka przystanków. Niektóre tylko na toaletę, ale były też dwa dłuższe. Pierwszy z nich był w kawiarni na plaży Lovina Beach. Lovina Beach to spokojny nadmorski region położony na północnym wybrzeżu Bali, z dala od zatłoczonych kurortów południowej części wyspy. Składa się z kilku niewielkich nadmorskich miejscowości, które tworzą kameralną atmosferę sprzyjającą wypoczynkowi. To doskonałe miejsce dla osób szukających ciszy, pięknych widoków i kontaktu z naturą. Plaże Loviny różnią się od tych znanych z południowego Bali. Zamiast jasnego piasku dominują tu ciemne, niemal czarne plaże, powstałe z drobnego materiału wulkanicznego. My mieliśmy na plaży tylko krótki, 20-minutowy postój na kawę. Ponieważ było bardzo gorąco, a kawiarnia była na samej plaży, to nie byłbym sobą, gdybym nie skorzystał z takiej okazji. Oczywiście wszedłem do morza, żeby się wykąpać. Woda była bardzo ciepła. Przy okazji kąpieli mogłem z bliska przyjrzeć się trwającym właśnie w wodzie, przy okazji jakiegoś festynu z okazji Lovina Days, zawodom modeli żaglówek. Po wyjściu z wody kupiliśmy sobie z Ulą mrożoną kawę, a nasz przewodnik kupił wszystkim dodatkowo gorącą, gotowaną kukurydzę, która była wyjątkowo pyszna.
Drugi przystanek był już dużo dłuższy, bowiem mieliśmy jeszcze na dzisiaj zaplanowane zwiedzanie tarasów ryżowych. Według założeń mieliśmy na nie dojechać około godziny 14:00, ale szybko okazało się, że nie ma na to żadnych szans, a podany przez Solistów w planie wycieczki czas jest mocno przeszacowany. Na miejsce dojechaliśmy dopiero po godzinie 17:00. Ponieważ po drodze się rozpadało, to baliśmy się nawet, że nie zdążymy ich zobaczyć za dnia, bo przecież tutaj ściemnia się bardzo szybko, bo już około godziny 18:00. Po dojechaniu na miejsce na szczęście przestało padać, przejaśniło się i mogliśmy przespacerować się z przewodnikiem trasą pośród tarasów ryżowych. Pomimo tego, że powoli zapadał już zmierzch, to miało to również i swoje plusy, bowiem na trasie byliśmy praktycznie sami, a w ciągu dnia są tutaj zazwyczaj tłumy turystów.
Tarasy ryżowe Jatiluwih to największe i jedne z najpiękniejszych tarasów ryżowych na Bali. Położone są w centralno-zachodniej części wyspy, na zboczach góry Batukaru, na wysokości około 700 m n.p.m. Ich nazwa pochodzi od balijskich słów „jati” (prawdziwy) i „luwih” (piękny, niezwykły), co można przetłumaczyć jako „naprawdę piękne miejsce”. Tarasy rozciągają się na setkach hektarów, tworząc malowniczy krajobraz zielonych pól, które niczym ogromne schody pokrywają zbocza wzgórz. W zależności od pory roku ryż ma różne odcienie – od soczystej zieleni, przez złociste barwy przed zbiorami, aż po lustrzane tafle wody na świeżo zalanych polach. Dzięki temu Jatiluwih wygląda inaczej podczas każdej wizyty. Wyjątkowość tego miejsca wynika nie tylko z jego urody, ale również z funkcjonującego od ponad tysiąca lat tradycyjnego systemu nawadniania Subak. Jest to unikalny sposób wspólnego zarządzania wodą przez lokalnych rolników, oparty na współpracy, szacunku dla natury i balijskiej filozofii harmonii między człowiekiem, przyrodą i duchowością. Za swoją wyjątkową wartość kulturową system Subak wraz z tarasami ryżowymi został w 2012 roku wpisany na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO. Najlepszym sposobem poznania Jatiluwih jest spacer wyznaczonymi ścieżkami prowadzącymi pomiędzy polami ryżowymi. Trasy mają różną długość – od krótkich, kilkunastominutowych przejść po kilkugodzinne wędrówki. Po drodze można obserwować codzienną pracę rolników, tradycyjne metody uprawy ryżu oraz liczne małe świątynie, które są nieodłącznym elementem balijskiego krajobrazu. Ze względu na położenie u podnóża góry Batukaru w Jatiluwih panuje przyjemniejszy klimat niż na wybrzeżu Bali. Często unoszą się tu lekkie mgły, a świeże górskie powietrze i wszechobecna zieleń sprawiają, że miejsce zachwyca spokojem i naturalnym pięknem.
Po spacerze pośród tarasów usiedliśmy w jednej z tutejszych restauracji z widokiem na ryżowe pola i zjedliśmy dobrą kolację. W czasie jedzenia zrobiło się już całkowicie ciemno, tak więc dalsza droga do Ubud, jak zwykle ostatnio, odbyła się po ciemku. Do hotelu dojechaliśmy około godziny 21:00. Dzisiaj w końcu będę mógł się wyspać, bo jutro ruszamy na zwiedzanie „dopiero” o 8:30.
